EIGENTIJDS ONDERWIJSLERAREN

3 geheimen van didactisch coachen op afstand

3 geheimen van didactisch coachen op afstand

“Coachen op afstand is niet zo perfect als coachen op school, omdat je het leerproces van je leerlingen niet van dichtbij meemaakt. Maar je merkt wel dat leerlingen de discipline om zelfstandig te leren ook nu kunnen opbrengen.” Met deze boodschap startte het webinar ‘Leerlingen coachen op afstand’. Didactisch coachen kan in de tijd van afstandsonderwijs veel opleveren, vertelden Mathijs Drummen en Gijs van Hout van het Montessori College vmbo Nijmegen. Ze delen de 3 geheimen van didactisch coachen op afstand.

1. Vertrouw de leerling

“Controleren of leerlingen spieken is voor mij iets verschrikkelijks”, begint Mathijs. Hij is docent, kernteamlid en trainer didactisch coachen op het Montessori College vmbo in Nijmegen. De basisovertuiging bij didactisch coachen is dat alle leerlingen beter willen worden en het goed willen doen, verduidelijkt hij. Hij gaat er altijd van uit dat leerlingen echt wel willen leren. Als dat niet lukt, is het een goed idee om te achterhalen wat daarvan de reden is. Mathijs: “Ga in gesprek over wáárom het niet lukt om het huiswerk te maken of wáárom je de leerling iedere dag wakker moet bellen. Hoe komt dat? Maar vraag niet direct of het huiswerk is gemaakt. De bedoeling van coachen is niet dat je de leerling controleert, maar dat je hem of haar verder helpt.” Dat kan ook goed digitaal, merkt Mathijs. “Al is dat wel wat lastiger dan op school.” Zijn tip: let op non-verbale communicatie, zoals gelaatstrekken. “Kijkt je leerling moeilijk? Over welke vragen moet hij of zij lang nadenken? Daar kan het gesprek over gaan.” Als je deze aanpak kiest, kan je erop vertrouwen dat de resultaten vanzelf komen, verzekert Mathijs.

“Controleren of leerlingen spieken vind ik verschrikkelijk”

2. Help leerlingen om zichzelf te leren kennen

Alles wat je zegt, komt op een andere manier bij leerlingen aan. Voor het leren betekent dit dat niet iedereen op basis van jouw ene instructie aan de slag gaat. “Maar het is onmogelijk om 25 leerlingen op hetzelfde moment een ander verhaal te vertellen”, weet Mathijs. “In plaats van je uitleg op iedere individuele leerling af te stemmen en daardoor te proberen iedereen afzonderlijk enthousiast te krijgen om aan de slag te gaan, is de truc van coachen dat je ingaat op de manier waarop de instructie bij een leerling aankomt. Stel vragen die de leerling inzicht geven in waarom hij of zij op een bepaalde manier reageert. Wordt de leerling enthousiast van het verhaal dat ik vertel, of juist niet? En als ze niet enthousiast zijn, waarom dan niet? Wat staat hen tegen? Wat is er nodig om aan de slag te kunnen?” Met deze vragen help je leerlingen om zichzelf beter te leren kennen, ervaart Mathijs. “Ze ontdekken bijvoorbeeld wanneer ze gemotiveerd raken om ergens mee te beginnen. Dat inzicht kunnen ze gebruiken als ze iets moeten doen dat ze minder leuk vinden, omdat ze weten wanneer ze wél in de ‘actiestand’ gaan. Het helpt hen in allerlei situaties die ze in de toekomst tegenkomen.”

“Stel vragen die de leerling inzicht geven in waarom hij of zij op een bepaalde manier reageert”

3. Leer ze om het zelf te doen

“Coachen is een manier om leerlingen te helpen bij de zoektocht naar wat zij nodig hebben om verder te kunnen”, vertelt Mathijs. Reik de antwoorden of hulp daarom niet op een presenteerblaadje aan, benadrukt hij. Laat de leerling er zelf over nadenken. Mathijs: “Natuurlijk kan je wel het gesprek aangaan door te zeggen: wat wil je bereiken? Hoe ga je dat doen? Welke acties heb jij ondernomen om tot een goed antwoord te komen? En als ze vastlopen: wat kan je zélf doen om een stap verder te komen? Wat heb je nodig om te zorgen dat het wél lukt? Als de leerling die acties leert kennen, krijg je een volgende keer die vraag niet. Dát is de gedachte achter didactisch coachen.”

“Ik maak me op dit moment weinig zorgen over het leerproces”

Waarom didactisch coachen (op afstand)?

Vraagt didactisch coachen niet veel extra tijd in deze toch al extreem drukke en hectische periode? “In het begin ben je inderdaad meer tijd kwijt aan individuele gesprekken met leerlingen”, weet Mathijs. Maar: op lange termijn betaalt zich dat écht terug, verzekert hij. “En niemand weet hoelang deze coronasituatie duurt.” Je kan altijd beginnen met een klein clubje leerlingen waarbij het thuis leren minder goed gaat, tipt hij de deelnemers van het webinar. Op dit moment levert het hem en zijn leerlingen extra veel op: “Ik maak me weinig zorgen over het leerproces. Leerlingen zijn gewend om te plannen en trekken zelf aan de bel als ze hulp nodig hebben. Ik kan er nu daarom veel meer zijn voor hen als persoon. Hoe ga je om met de crisissituatie, hoe is het thuis, zijn er dingen waar je bang voor bent? Over die dingen gaan de meeste coachgesprekken nu.”

Deel dit bericht